P I T T I G

Michael Jackson is overleden. Iemand die ik van mijn eerste popdagen af ken, veelvuldig heb beluisterd en bekeken, dansjes heb nagedaan, is plotseling gestorven. Schokkend en triest voor zijn familie en daarnaast voor miljoenen fans wereldwijd. Zijn dans, muziek en historische videoclips blijven bewaard. Van dat laatste is ‘Thriller’ natuurlijk fenomenaal, maar hij heeft zoveel bijzondere clips gemaakt. Ik denk dat één nummer en video, meer nog dan de anderen, iets over Michael Jackson zegt. En daarin hoor ik zijn stem klinken – op meerdere manieren.

tekst

What about sunrise? What about rain? What about all the things that you said we were to gain? What about killing fields? Is there a time? What about all the things that you said was yours and mine…? Did you ever stop to notice all the blood we’ve shed before? Did you ever stop to notice this crying earth, this weeping shore?

What have we done to the world? Look what we’ve done! What about all the peace that you pledge your only son…? What about flowering fields? Is there a time? What about all the dreams that you said was yours and mine…? Did you ever stop to notice all the children dead from war? Did you ever stop to notice this crying earth, this weeping shore?

I used to dream. I used to glance beyond the stars. Now I don’t know where we are, although I know we’ve drifted far…

In the background: What about us?
Hey, what about yesterday? The heavens are falling down, I can’t even breathe! What about Africans? … What about nature’s worth? It’s our planet’s womb! What about animals? We’ve turned kingdoms to dust! What about elephants? Have we lost their trust?  What about crying whales? We’re ravaging the seas! What about forest trails? Burnt despite our pleas! What about the holy land? Torn apart by creed? What about the common man? Can’t we set him free? What about children dying? Can’t you hear them cry? Where did we go wrong? Someone tell me why! …  What about death again? Do we give a damn?

Geloofde Michael Jackson in sprookjes?

De ingang tot zijn landgoed Neverland. De naam is afkomstig uit het verhaal van Peter Pan.

Is deze videoclip niet te sentimenteel, te emotioneel, te naïef? Alles (nou ja, bijna alles) komt weer goed: gekapte bomen gaan weer rechtop staan, vervuiling keert terug in de schoorstenen van fabrieken, een tank en soldaten worden weggeblazen door de wind en zelfs iemand die doodgeschoten is, opent weer zijn ogen !

Is dat niet onrealistisch? Is deze clip een verlengstuk van de sprookjeswereld die Michael Jackson voor zichzelf geschapen had? Hij heeft vaak idealistische muziek geschreven: We Are The World, Black and White, Heal the World, Man in the Mirror, Beat It, They Don’t Really Care About Us, etc. Zijn die idealistische clips niet stuk voor stuk exponenten van een Amerikaanse cultuur die een voorkeur heeft voor ‘happy endings’ en alles-komt-eens-goed-toekomstdromen? 

Misschien, misschien niet.

Wat gebeurt er eigenlijk in deze clip?

Het probleem is niet dat de slechte zaken in deze clip verzwegen worden. De tekst van het lied gaat zelfs niet verder dan het stellen van vragen over wat er fout gaat. En de clip confronteert ons keihard met de dingen die verkeerd gaan in onze wereld. Er worden daarvoor emotionele – aangrijpende – beelden gebruikt: de dode olifant met een dood kleintje ernaast, de vader die in de resten van een kapot huis het fietsje van zijn dochtertje ziet en zich goede tijden herinnert (Kosovo? dat speelde toen toch?). We zien het zoals het is — daar ligt het probleem niet. Het probleem is dat het in de clip zo wonderlijk goed komt – dat er een happy ending is.

Maar wacht eens even – hebben de Amerikanen wel een patent op happy endings? Hebben we niet allemaal een voorkeur voor een het-komt-eens-goed  verhaal ? Als ik zie hoeveel mensen in reacties op YouTube zeggen dat Michael Jackson het nu beter heeft – en dat zijn mensen uit allerlei delen van de wereld – dan is er een algemeen menselijke hoop dat het eens beter zal worden. Als die betere wereld hier niet is, dan wel in een volgend leven. Dromen we niet allemaal van die betere wereld waar deze clip ons op wijst?

In 1999 ontving Michael Jackson een Lifetime Achievement Award uit handen van Nelson Mandela.

Wat ik juist in de clip heel opvallend vind, is dat het anders wordt zodra Michael Jackson – en met hem vele achtergrond stemmen - vragen gaan stellen. Dan komt er verandering! Dan gaat de wind over de aarde waaien en blaast alles goed.

Verhalen uit de bijbel spreken ook over de wind als een symbool van de heilige Geest van God. Die Geest vernieuwt de aarde en zal eens alles weer heel maken. Sluit deze clip bij die bijbelse beeldspraak aan?

Dit is wat er volgens mij in deze clip gebeurt: 

Als we vragen gaan stellen, als we gaan beseffen dat het zo niet verder kan, als we ons gaan voorstellen dat het anders kan, dan… dan begint er iets te veranderen. Toch?

Oordeel, spot en beschuldigingen

Er klinken ook andere stemmen dan de stem van de ‘Koning van de pop’. Sommige stemmen roepen: pedofilie! Sommige stemmen spotten om de veranderingen aan zijn uiterlijk, aan zijn levensstijl en excentriek gedrag. Voor de rechter is hij vrijgesproken van de aanklachten en degene die hem beschuldigden hebben bekend dat het hen om het geld te doen was. (Zie hier voor meer info). Ook op YouTube zijn er mensen die na zijn dood nog van alles over hem moeten zeggen:

To hell with Michael Jackson! He was a sick-minded child molester who fell deep in to depression and dependency on heavy pharmaceuticals because he could no longer live or cope with the amount of times he slept naked with little children. Creating the moonwalk does NOT provide justification for child molestation, sorry.

In Maleisië, in de schaduw van de Petronas Towers, vult het overlijdensbericht van Michael Jackson de voorpagina.

Is dit provocerend bedoeld? Gebrek aan aandacht? Uit frustratie? Zelf slachtoffer geweest? Wie zal het zeggen? Maar waarom toch zo’n hard oordeel als je hem – naar alle waarschijnlijkheid – absoluut niet kende? Zoveel mensen wisten van alles over hem te vertellen: hoe gek hij was, hoe hij zich continu liet ‘verbouwen’ en vooral waarom hij dat deed. Als hij uitlegde dat hij een ziekte had, geloofden ze dat vervolgens ook niet. Maar wie weet er echt wat hij had en wat zijn motieven waren? De keer dat hij z’n baby over een balkon laat bungelen is natuurlijk onverantwoord, maar zijn alle mensen dan zelf zo verantwoord bezig dat ze een oordeel over hem kunnen vellen? Hij strooide met geld, maar welke snel rijk geworden miljonairs kennen niet problemen om goed met geld om te gaan?

Waarom moeten we toch zo over andere mensen oordelen? Michael Jackson was geen heilige, maar veel van zijn goede werk voor kinderen wereldwijd is nooit zo onder de aandacht gekomen. En blijkbaar heeft hij miljoenen geïnspireerd. Als je naar de reacties bij zijn clips op YouTube kijkt, is er een continue stroom van dankbetuigingen van mensen wereldwijd. Elke seconde reageert er wel iemand op één van zijn clips en dat gaat al dagen zo door.

De meeste critische stemmen zijn nu verstomd. Hij was ook maar een mens, blijkt wel. Net zo afhankelijk van medicijnen als de meeste Westerlingen en net zo sterfelijk als iedereen.

De stem van Michael Jackson

Ik heb nu genoeg aan zijn stem – die stem klinkt in zijn muziek, in zijn teksten, in zijn videoclips. Die stem klinkt ook nog op een andere manier – namelijk in een sentimenteel, naïef nummer als ‘Earth song’ dat mij toch tot denken en actie aanzet.

Zoals iemand op YouTube bij ‘Earth Song’ als reactie plaatste:

RIP MJ. We will change.

Die persoon heeft blijkbaar ook Michael Jackson’s stem gehoord.

Delen zijn overgenomen van mijn muziekblog ‘Muziek met Pit’.

SABC1 reclame waarin blank en zwart in Zuid Afrika van plaats geruild zijn. Heel ‘apart’ en confronterend om deze wisseling te zien. Hoe zou het zijn als blanken de onderkant van onze samenleving zouden vormen?

Theo Maassen in het cabaretprogramma ‘Funktioneel Naakt’ over overvloed, schaarste en wat de bedoeling is. Hoe scherp kan humor dan zijn!

In de negentiger jaren leidde aartsbisschop Desmond Tutu van de Anglikaanse Kerk in Zuid Afrika de Waarheidscommissie die de verborgen gruwelijkheden van de apartheidsjaren het licht wilde laten zien. Journalist en dichteres Antjie Krog heeft een verslag van het werk van deze commissie in boekvorm uitgegeven: Country of My Skull (Nederlandse vertaling: De kleur van je hart). Een aangrijpend verslag waarin het geweld namen en gezichten krijgt. Geen gemakkelijke lectuur, maar het maakt wel duidelijk waartoe wij mensen in staat zijn.

De eerste getuige voor de Waarheidscommissie was Nohle Mohapi. Zij sprak over haar man, de ”black consciousness” activist Mapetla Mohapi. Hij is nooit meer levend gezien nadat de politie hem in 1976 arresteerden.

De tweede getuige was een voormalige gevangene van Robben eiland, Singqokwana Ernest Malgas, de laatste getuige. In zijn rolstoel – na een beroerte – sprak hij met moeite over zijn arrestatie, martelingen en de tijd op Robben eiland. 30 jaar in totaal heeft hij geleden onder arrestaties, gevangenisschap, huisarrest, aanslagen, martelingen en treiteringen.

Hij vertelde: “Ik werd continu in elkaar geslagen na mijn arrestatie, maar er was geen aanklacht tegen mij ingediend.” In 1985 is zijn huis in brand gestoken en is er zware chemische middelen over zijn zoon Simphiwe gegoten, die als gevolg daarvan overleed. Hoewel hij aangifte deed van deze aanval is er door de autoriteiten nooit actie ondernomen.

Iemand van de commissie vroeg of Malgas het zag zitten om over zijn martelingen te vertellen. Hij begon enkele gruwelijke details te vertellen, maar moest toen huilen.

Tutu, in zijn paarse kerkelijke gewaden, deed zijn handen voor zijn gezicht en huilde met hem mee. De hoorzitting voor die dag werd snel afgerond door een ander commissielid.

Tutu was niet de enige die moest huilen bij het horen van verhalen van gruwel en geweld. Veel getuigen, publiek en psychologische begeleiders konden hun tranen niet bedwingen.

“Het is heel traumatisch geweest. De verhalen die we gehoord hebben, hebben ons allen erg aangegrepen,” vertelde een woordvoerder - Phila Ngqumba - aan journalisten na afloop van de hoorzittingen. 

Een indrukwekkend gedicht van Ingrid de Kok vertelt over aartsbisschop Tutu’s reactie op de gruwelijke verhalen.

“THE ARCHBISHOP CHAIRS THE FIRST SESSION”

The Truth and Reconciliation Commission, April 1996, East London, South Africa

On the first day
after a few hours of testimony
the Archbishop wept.
He put his grey head
on the long table
of papers and protocols
and he wept. 

The national
and international cameramen
filmed his weeping,
his misted glasses,
his sobbing shoulders,
the call for a recess. 

It doesn’t matter what you thought
of the Archbishop before or after,
of the settlement, the commission,
or what the anthropologists flying in
from less studied crimes and sorrows
said about his discourse,
or how many doctorates,
books and installations followed,
or even if you think this poem
simplifies, lionizes,
romanticizes, mystifies.

There was a long table, starched purple vestment
and after a few hours of testimony,
the Archbishop, chair of the commission,
laid down his head, and wept.

That’s how it began. 

(From Terrestrial things: poems by Ingrid de Kok, Snailpress, Plumstead, South Africa, 2002)

Een teken van menselijkheid temidden van onmenselijke verhalen.

Bono – voor niet ingewijden: de zanger van U2, een beroemde popgroep – komt op allerlei plaatsen: concertzalen, stadions, parken. Maar hij is op 2 februari 2006 ook op de National Prayer Breakfast - het Nationale Gebedsonbijt – in Washington DC, Amerika verschenen. Deze bijeenkomst heeft een lange traditie waarbij Amerikaanse regeringsleiders allerlei geestelijke leiders uit hun land uitnodigen om, over de grenzen van religies en overtuigingen heen, stil te staan bij de ideeën en de boodschap van Jezus. 

Onder de aanwezigen waren in 2006 president Bush en zijn vrouw Laura, senator Obama, koning Abdullah van Jordanië en vele  anderen. En Bono hield daar de belangrijkste toespraak, de zogenaamde Keynote Address. Hij sprak als een oud testamentische profeet, maar dan iets vriendelijker. Het profetische karakter van zijn toespraak  uit zich in zijn kritische woorden die duidelijk door zijn geloof en diepste overtuigingen geïnspireerd waren. Die woorden hebben niet alleen de aanwezigen toen, maar ook mij nu, aan het denken gezet.

Ik haal hieronder een aantal gedeelten uit zijn toespraak aan. Deze delen vormen in mijn ogen de kern. Zijn woorden heb ik met mijn beperkt inzicht van commentaar voorzien waar het mij raakt of waar ik iets uit kan leggen.

 Well, thank you, thank you Mr. President, First Lady, King Abdullah of Jordan, Norm [Coleman], distinguished guests. Please join me in praying that I don’t say something we’ll all regret. 

If you’re wondering what I’m doing here, at a prayer breakfast, well so am I. I’m certainly not here as a man of the cloth, unless that cloth is — is leather. I’m certainly not here because I’m a rock star — which leaves only one possible explanation: I’ve got a messianic complex. It’s true. And anyone who knows me, it’s hardly a revelation.

Well, I’m the first to admit that there’s something unnatural, something even unseemly about rock stars mounting the pulpit and preaching at presidents — and disappearing to their villas in the South of France. Talk about a fish out of water.

Met humor en bescheidenheid begint Bono aan zijn toespraak. Hij voelt zich ook niet helemaal op zijn plaats als rock-muzikant tussen geestelijke en politieke leiders. Gekscherend wijst hij op zijn messias-complex. Hij relativeert zichzelf, maar geeft ook aan dat hij echt wel wat wil veranderen in deze wereld. De toon is daarmee gezet.

I’d like to talk about the laws of man, here in this city, where those laws are written. I’d like to talk about higher laws. It would be great to assume that once there’s the other, that the laws of man serve these higher laws, but, of course, they don’t always. I presume that, in a way, is why you’re all here. I presume the reason for this gathering is that all of us are here — Muslims, Jews, Christians — are all searching our souls for how to better serve our family, our community, our nation, our God. And some of us are not very good examples, despite what Norm [Coleman] says.

Auch. Dit is geen zachtzinnige profeet. De profeet Bono wijst de aanwezigen wel voorzichtig, maar ook heel duidelijk, op hun falen. ‘Sommigen van ons zijn geen goede voorbeelden!’

Bono vertelt daarna over zijn geloofsontwikkeling, zijn vragen en cynisme.

I am certainly searching, and that, I suppose, is what led me here. Yes, it is odd, having a rock star at the breakfast. But maybe it’s odder for me than for you, because, you see, I’ve avoided religious people most of my life. Maybe it’s something to do with having a father who was a Protestant and a mother who was a Catholic in a country where the line between the two was, quite literally, often a battle line; where the line between Church and State was, at the very least, a little blurry and hard to see. 

I remember how my mother would bring us to chapel on Sundays and my father used to wait outside. One of the things that I picked up from my father and my mother was the sense that religion often gets in the way of God; for me, at least, it got in the way — seeing what religious people, in the name of God, did to my native land. And even in this country, seeing God’s second-hand car salesmen on their TV cable channels offering indulgences for cash. In fact, all over the world — seeing the self-righteous “roll down like a mighty stream,” from certain corners of the religious establishment. I must confess, I changed the channel. I wanted my MTV.

So, even though I was a believer, and — and perhaps because I was a believer, I was cynical — not about God, but about God’s politics. (There you are, Jim.)

Bono wijst hier op Jim Wallis, een linkse evangelical, die een boek heeft geschreven met de titel ‘God’s Politics’. Ook een luis in de pels van de conservatieve christelijke stroming wereldwijd. Bono vertelt daarna over een groep mensen die hem erg beïnvloed hebben.

In 1997, a couple of Christians went and ruined my reproachfulness. They did it by describing the Millennium, the year 2000, as a Jubilee year; described this year as an opportunity to cancel the chronic debts of the world’s poorest people. They had the audacity to renew the Lord’s call and were joined by Pope John Paul II, who, from Irish half-Catholic’s point of view, may have had a little more of a direct line to the Almighty. But they got together to declare the Year of Jubilee.

What was this year of Jubilee, this year of our Lord’s favor? I’d always read the Scriptures, actually, even the obscure stuff. There it was in Leviticus 25:35: “If your brother becomes poor,” the Scriptures say, “and cannot maintain himself, you shall maintain him. You shall not lend him your money at interest, not give him your food for profit.”

This is such an important idea, Jubilee, that this is how Jesus begins his ministry. Jesus is a young man; he’s met with the rabbis; he’s impressed everybody; people are talking. The elders say, he’s a clever guy, this Jesus, but — you know — he hasn’t done much public speaking.

When he does, his first words are from Isaiah: “The Spirit of the Lord is upon me,” he says, “because He has anointed me to preach the good news to the poor.” And Jesus proclaims the year of the Lord’s favor, the year of Jubilee. I think that’s Luke 4[:18]. What he was really talking about was an era of grace — and we’re still in it.

In een paar sprongen is hij van zijn opvoeding tot bij zijn boodschap voor de aanwezigen gekomen. Hij gaat dan uitleggen hoe zijn kijk is op de boodschap van het christelijk geloof voor onze wereld. En die blik verschilt behoorlijk met die van veel christenen.

So fast-forward 2,000 years. That same thought, grace, is now incarnate in a movement of all kinds of people. It wasn’t a bless-me club. It wasn’t a holy huddle. These religious guys were willing to get out in the streets, get their boots dirty, wave the placards, follow their convictions with actions, making it really hard for people like me to keep our distance — ruining my shtick. I almost started to like these church people.

But then my cynicism got another helping hand. It was Colin Powell, a five-star general, called the greatest W.M.D. [Weapon of Mass Destruction] of them all: a tiny little virus called A.I.D.S. And the religious community, in large part, missed it. And the ones that didn’t miss it could only see it as divine retribution for bad behavior — even on children, even if the fastest growing group of HIV infections were married, faithful women.

Ah, there they go. Judgmentalism is back, I thought to myself. But in truth, I was wrong again. The Church was slow but the Church got busy on this the leprosy of our age.

Love was on the move.
Mercy was on the move.
God was on the move.

Moving people of all kinds to work with others they had never met, never would have cared to meet. They had conservative church groups hanging out with spokesmen from the gay community, all singing off the same hymn sheet on AIDS. See, miracles do happen. And we had hip-hop stars and country stars.

This is what happens when God gets on the move: crazy, crazy stuff happens.

Christenen mogen dan langzaam zijn in hun reactie, maar ze gingen zich wel inzetten voor mensen die lijden onder armoede en aids. Er veranderde ook iets in de regeringen van Westerse landen.

When churches start demonstrating on debt, governments listened — and acted. When churches started organizing, petitioning, and even that most unholy of acts today, God forbid, lobbying on AIDS and global health, governments listened — and acted. I’m here today in all humility to say: you changed minds; you changed policy; and you changed the world. So, thank you.

Bono noemt de goede gevolgen die de kerkelijke inspanningen hebben opgeleverd bij de regeringen. En kan hij alle aanwezigen – politieke en geestelijke leiders – complimenteren en bedanken. Tegelijk is zijn compliment een aanmoediging om op die weg verder te gaan. Hij spreekt zelfs hele lovende woorden over president Bush.

Here’s some good news for you, Mr. President. After 9-11, we were told America would have no time for the world’s poor. We were told America would be taken up with its own problems of safety. And it’s true these are dangerous times, but America has not drawn the blinds and double-locked the doors.

In fact, you have doubled aid to Africa. You have tripled funding for the global health — for global health. And Mr. President, your emergency plan for AIDS relief and support of the Global Fund — you and Congress — has put 700,000 people onto life-saving anti-retroviral drugs and provided eight million bed nets to protect children from malaria.

Outstanding human achievements. Counterintuitive, I think you’ll admit, but historic. You should be very, very proud.

But here’s the bad news. There’s so much more to do. There is a gigantic chasm between the scale of the emergency and the scale of the response.

Goed gedaan, Bush, maar ga door en ga verder! Hoe negatief er vaak over Bush gesproken wordt, we moeten hem wel een ding nageven: voor Afrika is hij heel goed geweest. Zijn aids en armoede beleid heeft in Afrika veel goede vruchten afgeworpen. Die goede vruchten heeft Bono op zijn bezoeken aan Afrika gezien en hij looft de president daarvoor. Er is veel gedaan, maar Bono maakt meteen duidelijk dat er nog heel veel te doen is.

In het tweede deel van mijn post over Bono’s toespraak staat Bono’s God, armoede en onze verantwoordelijkheid centraal.

De volledige toespraak is te vinden op de site van Speaking of Faith.

Het eten in verschillende landen vergeleken

Er is gekeken naar de grootte van de familie, wat er gegeten wordt, de beschikbaarheid van het eten en de totale kosten van wat in een week tijd gegeten wordt.

Duitsland: De familie Melander uit Bargteheide ** Uitgaven voor voedsel in één week: € 375.39

Verenigde Staten van Amerika: De familie Revis uit North Carolina ** Uitgaven voor voedsel in één week: $ 341.98 of € 256.73

Italië: De familie Manzo uit Sicilië ** Uitgaven voor voedsel in één week: € 214.36

Mexico: De familie Casales uit Cuernavaca ** Uitgaven voor voedsel in één week: 1, 862.78 Mexicaanse Pesos of € 141.96

Polen: De familie Sobczynscy uit Konstancin-Jeziorna ** Uitgaven voor voedsel in één week: 582.48 Zlotys of € 113.57

Egypte : De familie Ahmed uit Caïro ** Uitgaven voor voedsel in één week: 387.85 Egyptische Ponden of € 51.45

Ecuador: De familie Ayme uit Tingo ** Uitgaven voor voedsel in één week: $23.69 of €17.79

Bhutan : De familie Namgay uit het dorp Shingkhey ** Uitgaven voor voedsel in één week: 224.93 ngultrum of $3.78

Tsjaad: De familie Aboubakar uit kamp Breidjing ** Uitgaven voor voedsel in één week: 685 CFA Francs of $0.92

Deze afbeeldingen zijn afkomstig uit het boek Hungry Planet: What The World Eats van Peter Menzel (foto’s) en Faith D’Aluisio (tekst). Het boek is uitgegeven bij ‘Material World’ op 1 September 2007.

Aleksej Nemov tijdens de Olympische Spelen Athene 2004.

Nemov kreeg voor een schitterende oefening aan het rek veels te weinig punten en zou daardoor zijn verdiende ‘vijfde medaille in drie spelen’ mislopen. Het publiek zag beter hoe goed hij het deed dan de jury en mensen van allerlei landen zorgden voor een ongehoord en langdurig protest! Het is een schandaal uit de turnsport geworden en de puntentelling is sindsdien aangepast. Nemov kalmeerde uiteindelijk het publiek en kreeg daarvoor later de Fair Play Award. Deze strijd van het publiek tegen onrechtvaardigheid gaf me toen kippenvel en ik blijf het indrukwekkend vinden!
25 mei 2009

(Helaas is de video met Belgisch commentaar verwijderd en moeten we het nu doen met Chinese tv beelden. Een troost: die hebben wel meer plaatjes van het publiek.)

President Barack Obama van de Verenigde Staten wordt door de ene gelovige als het grootste gevaar voor christelijk Amerika gezien en door een ander als een christen-pur-sang. Ik zit meer in die laatste groep en ook al was hij geen christen, met zijn standpunten was ik sowieso een grote fan van hem geweest.

Een stukje uit een interview met Obama door het conservatief evangelicale blad Christianity Today is erg interessant.

Q.: You’ve talked about your experience walking down the aisle at Trinity United Church of Christ, and kneeling beneath the cross, having your sins redeemed, and submitting to God’s will. Would you describe that as a conversion? Do you consider yourself born again?

A.: I am a Christian, and I am a devout Christian. I believe in the redemptive death and resurrection of Jesus Christ. I believe that that faith gives me a path to be cleansed of sin and have eternal life. But most importantly, I believe in the example that Jesus set by feeding the hungry and healing the sick and always prioritizing the least of these over the powerful. I didn’t ‘fall out in church’ as they say, but there was a very strong awakening in me of the importance of these issues in my life. I didn’t want to walk alone on this journey. Accepting Jesus Christ in my life has been a powerful guide for my conduct and my values and my ideals.

Als ik zulke uitspraken hoor kan ik niet goed begrijpen dat de conservatieven, Republikeinen en vele evangelikalen rondbazuinen dat Obama een heimelijke moslim is en dat zijn geloof nergens op slaat. Dan moet je toch een aardig groot wantrouwen in de mens en veel angst voor de islam hebben, toch?

Obama’s voorganger Bush mocht dan christelijke waarden en normen uitdragen, in de praktijk waren dat vooral de ‘normen’. En dan ook nog eens de normen van de conservatieve en fundamentalistische christelijke groepen in Amerika. Deze protestantse, evangelische en rooms katholieke groepen vinden stam-cel onderzoek en abortus blijkbaar belangrijker dan armoede, ziekte, martelingspraktijken en rechtvaardigheid.

Ik geloof dat je het een niet zonder het ander moet zien. Zorg voor ongeboren kinderen betekent niet dat je niet meer hoeft te zorgen voor de kinderen die al geboren zijn. En de laatste categorie is wel veel groter! Daarbij zijn de ethische vragen rond stamcel onderzoek en abortus in mijn ogen wel wat ingewikkelder en voor meerdere – christelijke – visies vatbaar. Maar de conservatieve stromingen is zo ingekapseld door het fundamentalisme en een extreme vorm van kapitalisme en vrije markt denken dat ze de boodschap van een bijbelse profeet als Amos, de brief van Jakobus en vele uitspraken van Jezus aan de kant kunnen zetten.

Ik denk dat Obama met zijn zorg voor armen, kwetsbaren, met zijn openheid naar andersdenkenden en zijn verzoenende toon naar voormalige vijanden veel meer van het evangelie laat zien dan zijn conservatief-christelijke voorganger. Maar dat is mijn mening.

In een belangwekkende speech uit 2006 voor een sociaal-christelijke groep, die bekend is geworden als de Call to Renewal Keynote Address spreekt Obama over de geloofsontwikkeling die leidde tot het beslissende moment waar hij in het interviw over sprak:

…I was not raised in a particularly religious household… My father, who returned to Kenya when I was just two, was born Muslim but as an adult became an atheist. My mother, whose parents were non-practicing Baptists and Methodists, was probably one of the most spiritual and kindest people I’ve ever known, but grew up with a healthy skepticism of organized religion herself. As a consequence, so did I.

It wasn’t until after college, when I went to Chicago to work as a community organizer for a group of Christian churches, that I confronted my own spiritual dilemma. I was working with churches, and the Christians who I worked with recognized themselves in me. They saw that I knew their Book and that I shared their values and sang their songs. But they sensed that a part of me that remained removed, detached, that I was an observer in their midst.

And in time, I came to realize that something was missing as well — that without a vessel for my beliefs, without a commitment to a particular community of faith, at some level I would always remain apart, and alone. And if it weren’t for the particular attributes of the historically black church, I may have accepted this fate. But as the months passed in Chicago, I found myself drawn – not just to work with the church, but to be in the church.

For one thing, I believed and still believe in the power of the African-American religious tradition to spur social change, a power made real by some of the leaders here today. Because of its past, the black church understands in an intimate way the Biblical call to feed the hungry and cloth the naked and challenge powers and principalities. And in its historical struggles for freedom and the rights of man, I was able to see faith as more than just a comfort to the weary or a hedge against death, but rather as an active, palpable agent in the world. As a source of hope.

And perhaps it was out of this intimate knowledge of hardship — the grounding of faith in struggle — that the church offered me a second insight, one that I think is important to emphasize today.

Faith doesn’t mean that you don’t have doubts. You need to come to church in the first place precisely because you are first of this world, not apart from it. You need to embrace Christ precisely because you have sins to wash away – because you are human and need an ally in this difficult journey.

It was because of these newfound understandings that I was finally able to walk down the aisle of Trinity United Church of Christ on 95th Street in the Southside of Chicago one day and affirm my Christian faith. It came about as a choice, and not an epiphany. I didn’t fall out in church. The questions I had didn’t magically disappear. But kneeling beneath that cross on the South Side, I felt that I heard God’s spirit beckoning me. I submitted myself to His will, and dedicated myself to discovering His truth.

Obama zegt dat het geloof voor hem niet alleen een troost of bescherming tegen de dood is, maar een actieve, merkbare kracht in deze wereld en een bron van hoop. Obama vond dit geloof in de Afrikaans-Amerikaanse godsdienstige traditie. Een traditie die veel lijden heeft gekend, maar ook tot grote veranderingen heeft geleid. Mensen als Martin Luther King, Al Sharpton, Jesse Jackson staan in deze traditie en hebben veel goeds gedaan en de laatste twee doen dat nog steeds.

En dan vertelt Obama over zijn twijfels en de noodzaak om Christus in je leven te hebben. Hij heeft belijdenis van zijn geloof afgelegd als een keuze, niet vanuit een  of andere bijzondere openbaring van God. De vragen die hij had verdwenen niet, maar hij onderwierp zich aan de wil van God en wijdde zijn leven aan de zoektocht naar Gods waarheid.

Tegelijkertijd blijft hij heel open naar andersdenkenden en andersgelovigen. Geen Amerikaanse presidentskandidaat of president heeft zo duidelijk gesproken over de moslims, de atheïsten, de hindoes, de boeddhisten, joden en christenen die er in Amerika leven en de ruimte die zij moeten krijgen. Het is ook een teken aan de wand dat de Amerikaanse samenleving minder christelijk aan het worden is. De Religious Right, met zijn strenge geloof, schreeuwerige predikanten, scherpe oordelen en fundamentalistisch gedachtegoed, is niet meer zo invloedrijk als vroeger. Ik kan er niet rouwig om zijn.

 ”Given the increasing diversity of America’s population, the dangers of sectarianism have never been greater. Whatever we once were, we are no longer just a Christian nation; we are also a Jewish nation, a Muslim nation, a Buddhist nation, a Hindu nation, and a nation of nonbelievers.

Obama zegt hiermee niet dat hij het met iedereen eens is, maar wel dat iedereen de realiteit van een multireligieuze samenleving onder ogen moet zien en vanuit dat perspectief een samenleving vormen waar plaats is voor andersdenkenden.

Obama eindigt zijn toespraak met een brief die een anti-abortus arts en gelovige schreef naar aanleiding van een stukje op zijn website over abortus en de keuze van vrouwen. Hij vertelt hoe hij door die brief geraakt werd en veranderingen aanbracht aan de tekst op zijn website. Die nacht heeft hij een gebed gebeden:

And that night, before I went to bed I said a prayer of my own. It’s a prayer I think I share with a lot of Americans. A hope that we can live with one another in a way that reconciles the beliefs of each with the good of all. It’s a prayer worth praying, and a conversation worth having in this country in the months and years to come.

Een mooi gebed: dat we met elkaar kunnen samenleven op zo’n manier dat we de geloofsovertuigen van een ieder kunnen combineren met het goede voor allen. Obama zegt dat zo’n gebed het waard is om gebeden te worden en dat het goed is een gesprek erover aan te gaan.

Ik voel me erg aangesproken door de houding van Obama. Hij is open naar andersdenkenden en andersgelovigen. Hij wil hen niets opleggen. Hij is ook bewust met het christelijk geloof bezig, maar op een manier die niet de vragen wegduwt of de twijfels negeert. Hij is iemand die zich heeft toegewijd aan een zoektocht om de waarheid van God te vinden, maar daarbij zijn medemens niet uit het oog wil verliezen. Zo wil ik ook in het leven staan – zo wil ik ook met het geloof bezig zijn. 

Geïnteresseerd in Obama, de Amerikaanse politiek of gewoon leren en genieten van een uitzonderlijke spreker en indrukwekkende toespraken? Kijk op de site Obamaspeeches. Daar staan zijn belangrijkste toespraken, enkelen compleet met video. Op Youtube zijn uiteraard ook veel speeches te zien.

Ook in andere posts heb ik over Obama gesproken. Zie de tag ‘Obama’ in de rechterkolom onder ‘Code woorden’.

Als je de hele wereld vergelijkt met een dorp van 100 inwoners en rekening houdt met alle bestaande verhoudingen, dan zou dit dorp bestaan uit:

• 57 Aziaten – 21 Europeanen – 14 Amerikanen – 8 Afrikanen
• 52 vrouwen – 48 mannen
• 70 niet-blanken – 30 blanken
• 70 niet-christenen – 30 christenen
• 89 hetero’s – 11 homo’s
• 6 personen zouden 59% van de totale wereldrijkdom bezitten
• 80 zouden dakloos zijn
• 70 zouden analfabeet zijn
• 1 zou sterven
• 2 zouden geboren worden
• 1 zou een PC hebben
• 1 zou een diploma hebben

En hoe zit met mij?

Als ik deze morgen wakker ben geworden en ik ben niet ziek, dan ben ik gelukkiger dan 1 miljoen mensen die in de komende dagen zullen sterven.

Als ik nooit oorlog, eenzaamheid, honger of het lijden van de gewonden heb meegemaakt, dan ben ik gelukkiger dan 500 miljoen mensen in de wereld.

Als ik naar de kerk kan gaan zonder me bedreigd te voelen, zonder gearresteerd te worden of zonder dat ik gedood wordt, dan ben ik gelukkiger dan 3 miljard mensen in de wereld.

Als ik eten in de koelkast heb liggen, gekleed ben, een dak en een bed heb, dan ben ik rijker dan 75% van de inwoners van de wereld.

Als  ik een bankrekening heb, een beetje geld in je portefeuille of een beetje kleingeld in een doosje, dan hoor ik bij de 8% rijkste mensen van de wereld.

(Ooit eens in een powerpoint presentatie toegestuurd gekregen)